# Maskelenen kategoriler

Siper'in maskelediği 32 kategorinin tam listesi, kısa açıklama ve sentetik örneklerle; KVKK m.6 özel nitelikli kategoriler ayrıca işaretli.

Siper, Türkçe metinde 32 kategori tespit eder ve maskeler. Bu sayfa tam listedir: her kategorinin yanında kısa bir açıklama ve sentetik bir örnek var. Yirmi dokuzu kişisel veridir; bunların dokuzu KVKK’nın 6. maddesindeki özel nitelikli kişisel veri tanımına girer. Kalan üçü sır (erişim anahtarı, jeton, özel anahtar) olup kişisel veri sayılmaz; yine de metinden çıkarılır, çünkü sızan bir anahtar anında kötüye kullanılabilir. Üçü de ayrı bölümlerde.

Örneklerin tamamı sentetiktir, gerçek bir kişiye ait değildir. Maskeli çıktıda her kategorinin kendi yer tutucusu vardır; API bunları İngilizce adlarıyla döndürür. Biçimin ayrıntısı için [Kavramlar](/docs/concepts/).

## Genel kategoriler

| Kategori | Açıklama | Sentetik örnek |
| --- | --- | --- |
| Kişi | Ad ve soyadı. | `Ahmet Yılmaz` |
| Adres | Sokak, mahalle ve açık adres bilgisi. | `Zambak Sk. No:4` |
| Doğum tarihi | Gün, ay ve yıl içeren doğum tarihi. | `12.03.1981` |
| TCKN | T.C. kimlik numarası. | `10000000214` |
| YKN | Yabancı kimlik numarası; 99 ile başlar. | `99…` |
| VKN | Vergi kimlik numarası. | vergi no |
| MERSİS | Şirketlerin Merkezi Sicil Kayıt Sistemi numarası. | MERSİS no |
| SGK | Sosyal Güvenlik Kurumu sicil numarası. | SGK sicil |
| Pasaport | Pasaport numarası. | `U1234…` |
| Seri no | Kimlik kartı seri numarası. | kimlik seri |
| Telefon (mobil) | Cep telefonu numarası. | `0532 000 11 22` |
| Telefon (sabit) | Sabit hat numarası. | `0212…` |
| E-posta | E-posta adresi. | `ayse.demir@ornek.gov.tr` |
| IBAN | Banka hesap numarası. | `TR33…` |
| Kart | Ödeme kartı numarası. | `4111…` |
| Plaka | Araç plakası. | `35 ABC 042` |
| IP adresi | IP adresi. | `10.1.2.3` |
| MAC adresi | Cihazın donanım (MAC) adresi. | `00:1A:2B:3C:4D:5E` |
| Baro sicil | Avukatın baro sicil numarası. | `baro sicil 12345` |
| Ehliyet | Sürücü belgesi numarası. Çıplak sayı asla ehliyet sayılmaz; bağlam gerekir. | `ehliyet no 123456` |

## Sır kategorileri (kişisel veri değildir)

Aşağıdaki üç kategori kişisel veri değildir ve bilerek ayrı durur: kişisel veride amaç kişiyi korumaktır, sırda amaç kurumu korumaktır. Sızan bir anahtar anında kötüye kullanılabildiği için bunlar da metinden çıkarılır. Yalnız bu kümeyi maskelemek için `/mask` isteğinde `SECRETS` kategori kümesini kullanabilirsiniz.

| Kategori | Açıklama | Sentetik örnek |
| --- | --- | --- |
| Erişim anahtarı | Servis erişim anahtarları: GitHub, AWS, Google, Slack, Stripe, npm, PyPI, OpenAI/Anthropic ve Gurubase anahtar biçimi. | `sk-grbs-v1-…` |
| Jeton (JWT) | JWT biçimli erişim jetonu. Nokta içeren her dizi jeton sayılmaz; başlık bölümü gerçekten çözülmelidir. | `eyJhbGciOi…` |
| Özel anahtar | PEM biçimli özel anahtar bloğu, baştan sona tek parça. Açık anahtar (`PUBLIC KEY`) kapsam dışıdır. | `-----BEGIN PRIVATE KEY-----…` |

## Özel nitelikli kategoriler (KVKK m.6)

Aşağıdaki dokuz kategori 6698 sayılı Kanunun 6. maddesi kapsamındadır. Kategorinin adı tek başına kişisel veri değildir; “sendika üyeliği” kavramını anmak ile bir kişinin sendika üyeliğini yazmak farklı şeylerdir. Bu yüzden tablodaki her örnek bir cümledir ve ters tırnaklı bölüm, Siper’in o cümlede maskelediği ifadedir. Örneklerin tamamı sentetiktir ve canlı serviste doğrulanmıştır; gerçek bir inanç, köken, parti veya kuruluş adı geçmez.

| Kategori | Açıklama | Örnek cümle ve maskelenen bölüm |
| --- | --- | --- |
| Sağlık | Kişiye bağlı tanı, tedavi ve sağlık durumu. | Ayşe Demir’e `diyabet tanısı` kondu. |
| Din | Kişinin dini inancına dair ifadeler. | Çalışan, `dini inancı` gerekçesiyle izin talep etti. |
| Etnik köken | Kişinin etnik kökenine dair ifadeler. | Tanık, `etnik kökenine` yönelik ayrımcılığa uğradığını belirtti. |
| Siyasi görüş | Kişinin siyasi görüşü ve parti üyeliği. | Başvuran, `Y Partisi üyeliğini` doğruladı. |
| Sendika üyeliği | Kişinin sendika üyeliği. | Ahmet Yılmaz, `Örnek-İş Sendikası` üyesidir. |
| Ceza mahkûmiyeti | Kişinin mahkûmiyet ve güvenlik tedbiri bilgisi. | Müşteri, `adli sicil kaydı` bulunmadığını beyan etti. |
| Cinsel hayat | Kişinin cinsel hayatına dair ifadeler. | Danışan, `cinsel yönelimini` görüşmede paylaştı. |
| Biyometrik | Biyometrik şablon ve kayıt kodları; kod yalnız biyometrik bağlam yakınındaysa maskelenir. | Parmak izi şablonu `FP-7788` sistemde kayıtlı. |
| Genetik | Kişiye bağlı gen ve varyant adları; ad yalnız genetik bağlam içinde maskelenir. | `BRCA1` mutasyonu taşıdığı genetik testle doğrulandı. |

Siper bu kategorilerde temkinli davranır: “diyabet tanısı” gibi bir ifade, cümlede açık bir kişiye bağlanmasa da maskelenebilir. Tercih bilinçlidir; kişisel veriyi kaçırma riski, genel bir ifadeyi fazladan maskeleme maliyetinden ağır basar. Kurumunuza özgü, kişisel veri taşımadığından emin olduğunuz kalıpları maskeleme dışında tutmak için `allow_patterns` alanını kullanabilirsiniz ([Yalnız maskeleme → Desen listeleri](/docs/guides/mask-only/#desen-listeleri)).

Kapsamı daraltmak isterseniz `/mask` isteğinde hazır kategori kümeleri var; örneğin `KVKK_SENSITIVE` yalnız bu dokuz kategoriyi maskeler. Ayrıntı: [Yalnız maskeleme → Kategori filtreleme](/docs/guides/mask-only/#kategori-filtreleme). Kategorileri kendi metninizde denemek için [Playground](/docs/guides/playground/).
